De Nieuwe Mens

Henri van de Velde (1896-1969) (mentioned on object), 1906 - 1939

Allegorische voorstelling met centraal een man gezien op de rug met in de hand een vlammend zwaard. Aan zijn voeten ligt een skelet met kroon waarop het opschrift Ratio en bij zijn rechterhand drie boeken van Marx, Voltaire en Darwin. Op de achtergrond een menigte kleine figuren. Links een moloch en een in een wit gewaad gehulde bij een standbeeld van een kalf op een hoog voetstuk met het opschrift Vanitas. Rechts drie figuren gezeten op een kar bij een brandend kerkgebouw. Daarboven met stralend hemelslicht die centrale figuur verlicht.

Artwork typepainting
Object numberNG-2007-1
Dimensionsheight 204 cm x width 149 cm, depth 5.6 cm
Physical characteristicstempera en olieverf op multiplex

Identification

Title(s)
De Nieuwe Mens
Object type
Object number
NG-2007-1
Description
Allegorische voorstelling met centraal een man gezien op de rug met in de hand een vlammend zwaard. Aan zijn voeten ligt een skelet met kroon waarop het opschrift Ratio en bij zijn rechterhand drie boeken van Marx, Voltaire en Darwin. Op de achtergrond een menigte kleine figuren. Links een moloch en een in een wit gewaad gehulde bij een standbeeld van een kalf op een hoog voetstuk met het opschrift Vanitas. Rechts drie figuren gezeten op een kar bij een brandend kerkgebouw. Daarboven met stralend hemelslicht die centrale figuur verlicht.
Inscriptions / marks
signature: ‘H.V.D.VELDE’

Creation

Creation
painter: Henri van de Velde (1896-1969) (mentioned on object), Netherlands
Dating
1906 - 1939
Search further with

Material and technique

Physical description
tempera en olieverf op multiplex
Dimensions
- height 204 cm x width 149 cm
- depth 5.6 cm

Explanatory note

Het schilderij werd in 1939 geschonken aan Anton Mussert en heeft tijdens de Tweede Wereldoorlog op zijn werkkamer op het NSB-hoofdkwartier te Utrecht gehangen. De afbeelding werd in 1942 gebruikt als propagandamiddel op ansichtkaarten en posters. Deze werden gemaakt door de Haarlemse firma Mes & Bronkhorst. Bij de posters werd een verklarende tekst meegedrukt. Het schilderij was voor de Tweede Wereldoorlog geexposeerd bij de joodse zwager van Van der Velde, Carel Van Lier. Van Lier werd uiteindelijk in 1943 opgepakt en vermoord in een concentratiekamp in het laatste oorlogsjaar.

This work is about

Person
Subject
Place

Exhibitions

Acquisition and rights

Credit line
Purchased with the support of the Rijksmuseum Fonds
Acquisition
purchase 2007
Copyright
erven Henri van de Velde

Documentation

- Jos Brebels en Jan Vaes, ''De nieuwe mensch' van Mussert door Henri van de Velde of de fascinatie voor het Fascisme', Van tijd tot tijd 1 (2004), p. 26-30.
- K. Zandvliet, 'Aanwinst : De Nieuwe Mensch', Rijksmuseum Kunstkrant 33 (2007) 4, p. 24-25 met afb.
- Rijksmuseum Amsterdam Jaarverslag 2006, p. 74-75.
- K. Zandvliet, 'De Nieuwe Mensch : Historische topstukken van het Rijksmuseum', Historisch Nieuwsblad (2007) 5, p. 46-49.
- Documentatiemap.
- K. Zandvliet, 'De Nieuwe Mensch van Henri van de Velde', Neuengamme Bulletin (september 2007), p. 32-34.
- Claartje Wesselink, "'Uit ons werk, uit ons land, uit onze samenleving!'. Het omstreden erfgoed van Henri van de Velde', in Frank van Vree en Rob van der Laarse, De dynamiek van de herinnering. Nederland en de Tweede Wereldoorlog in een internationale context, Amsterdam 2009.

Related objects

Persistent URL

To refer to this object, please use the following persistent URL:
https://id.rijksmuseum.nl/20020406