Hanna Bervoets
Schrijver
Kijk. Als ze vragen waar het pijn doet, en jij zegt overal, dan ben je erbij. Want niemand heeft overal pijn. En als ze vragen wanneer je dan moe bent, en jij zegt altijd, dan mag je weer gaan. Want niemand kan altijd moe zijn.
Het is niet, dat ze denken dat je liegt. Maar omdat zij niets kunnen doen, ben jij het probleem. En problemen zijn alleen welkom, zolang er ook oplossingen bestaan.
Je neemt een taxi naar huis. In het halletje blijf je nog even op de onderste traptrede zitten. Het raampje in de voordeur zit te hoog om er doorheen te kunnen kijken. Dan grijp je de leuning, om jezelf overeind te hijsen.
Sander Begeer
Hoogleraar Diversiteit van Autisme aan de Vrije Universiteit Amsterdam
Een jas die prikt kan uit. Een hoofd of een lichaam dat overprikkeld is kan niet uit. Autistische mensen worden overspoeld door prikkels, omdat hun brein anders met prikkels lijkt om te gaan. Verwachtingen spelen hierbij een belangrijke rol. Ons brein probeert op basis van eerdere ervaringen voortdurend te voorspellen welke prikkels er gaan komen. Deze voorspelling kan afwijken van de zintuigelijke informatie die binnenkomt. Dit is bij iedereen zo. Autistische mensen lijken echter gevoeliger voor zintuigelijke informatie en minder gericht op die voorspellingen. Hierdoor verwerken ze informatie trager en missen ze soms de context, wat onzekerheid en stress oplevert. Maar de ongefilterde manier waarop autistische mensen de wereld ervaren kan ook leiden tot minder vooringenomenheid, betere waarnemingen en een intense beleving van schoonheid.
Charles Kang
Conservator 18de- en 19de-eeuwse tekeningen
Een allegorie geeft een abstract begrip zichtbare vorm via de menselijke figuur. Hier staat een zittende man voor lichamelijke pijn ( Douleur corporelle in het Frans): zijn gezicht is vertrokken en hij grijpt naar zijn borst. De tekening is een van zestien vergelijkbare bladen van Pieter van den Berge in het Rijksmuseum en maakte waarschijnlijk deel uit van een grotere serie over lichamelijke en emotionele toestanden.
Van den Berge toont geen oorzaak of attribuut voor de pijn; die wordt uitgedrukt door houding, gebaar en gelaatsuitdrukking. Douleur corporelle is ook een categorie in de theorie van de Franse kunstenaar Charles Le Brun over het verbeelden van emoties, gepubliceerd in 1698 en in 1703 in het Nederlands vertaald. Le Brun richtte zich vooral op het gezicht, terwijl Van den Berge het hele lichaam expressief maakt. Drie andere tekeningen in de groep dragen Franse inscripties die met Le Bruns terminologie overeenkomen.
