Ruim 20 persoonlijke verhalen vertellen hoe het ideaal van een vrij Indonesië vurig wordt nagejaagd; hoe er om gevochten wordt, hoe er wordt onderhandeld, hoe er propaganda voor wordt gevoerd en hoe de revolutie mensenlevens bepaalt.

Strijders, kunstenaars, politici, diplomaten en journalisten. Iedereen heeft een andere blik. Revolusi! gaat over de Indonesische onafhankelijkheidsstrijd (1945-‘49), gezien door de ogen van mensen die het meemaakten. Laat je meevoeren door de objecten, de kunst en de verhalen. Over de strijd, maar ook over de creativiteit en energie die het ontstaan van een nieuwe staat teweegbracht.

Objecten en bruiklenen

Onderdeel van de tentoonstelling zijn foto’s, affiches en pamfletten, die indertijd in Indonesië in beslag zijn genomen door Nederlandse militaire inlichtingendiensten. Dankzij samenwerking met het Nationaal Archief te Den Haag, dat het archief van deze inlichtingendiensten beheert, worden deze bronnen voor het eerst tentoongesteld.

Bruiklenen zijn toegezegd door o.a. Affandi Museum Yogyakarta, Galeri Nasional of Indonesia Jakarta, Jakarta Art Council, Museum Seni Rupa Jakarta, Museum Penerangan Jakarta, Museum Universtas Pelita Harapan Tangerang, Imperial War Museum London, National Library of Australia, Tropenmuseum Amsterdam. Universiteitsbibliotheek Leiden, Museum Bronbeek Arnhem, Nationaal Archief Den Haag, Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis Amsterdam, Nationaal Museum voor Wereldculturen, Nationaal Militair Museum particuliere collecties en families.

Kunstenaars in de revolutie

De revolutie was voor Indonesische nationalisten een periode van experiment en creativiteit. Kunstenaars vormden samen met politici een moderne revolutionaire voorhoede. Schilderijen hingen in overheidsgebouwen als verbeelding van de Indonesische revolutie. Posters, graffiti en pamfletten kleurden het straatbeeld. Kunst werd ingezet als politiek middel om de Indonesische onafhankelijkheid in binnen- en buitenland te propageren. Kameraadschap, leiderschap, oorlogsgeweld, jeugdig elan en strijdvaardigheid zijn de onderwerpen die de geëngageerde Indonesische kunstenaars in hun werk verbeeldden. Zo werd een beeld van de revolutie gecreëerd als een gezamenlijke inspanning van het Indonesische volk. In de tentoonstelling is o.a. werk te zien van Trubus Soedarsono, Sudjojono, Otto Djaya, Basoeki Abdullah, Hendra Gunawan, Affandi en Henk Ngantung.

Revolusi nu

De in Yogyakarta gevestigde kunstenaar Timoteus Anggawan Kusno (1989) maakt voor de tentoonstelling een kunstwerk met objecten van het Rijksmuseum uit de koloniale periode. Hij geeft een stem aan en verbeeldt het antikoloniale verzet dat voorafging aan de Indonesische revolutie en de gevolgen van de koloniale ervaring in de wereld van vandaag.

Boek

In samenwerking met uitgeverij AtlasContact verschijnt bij de tentoonstelling het boek Revolusi! Indonesië onafhankelijk met bijdragen van Harm Stevens, Amir Sidharta, Bonnie Triyana, Marion Anker, Remco Raben, Yudhi Soerjoatmodjo, Aminudin TH Siregar en Anne-Lot Hoek. Publicatiedatum: februari 2022.

Samenstelling en samenwerking

De tentoonstelling Revolusi! Indonesië onafhankelijk wordt samengesteld door

  • Harm Stevens, conservator Geschiedenis Rijksmuseum
  • Amir Sidharta, curator and onderzoeker, directeur Museum Lippo/Museum Universitas Pelita Harapan, Tangerang, en co-founder of Sidharta Auctioneer in Jakarta
  • Bonnie Triyana, historicus en hoofdredacteur Historia.IDd in Jakarta
  • Marion Anker, junior conservator Geschiedenis Rijksmuseum

Aan de tentoonstelling werken verder mee

  • Timoteus Anggawan Kusno, Beeldend kunstenaar, gevestigd in Yogyakarta
  • Aminudin TH Siregar, Ph.D. kandidaat Kunstgeschiedenis, Universiteit Leiden
  • Remco Raben, Bijzonder hoogleraar koloniale- en postkoloniale literatuur- en cultuurgeschiedenis, Universiteit van Amsterdam
  • Sadiah Boonstra, Historicus en conservator, voormalig Asia Scholar (Universiteit Melbourne), gevestigd in Jakarta
  • Maria Rey-Lamslag, Documentairemaker, conservator en onderzoeker, gevestigd in Rotterdam
  • Elwin Hendrikse, collectiespecialist fotografie bij het Nationaal Archief

Het tentoonstellingsontwerp is van Wilmotte & Associés, de grafische vormgeving is van Irma Boom Office. Duinzand geeft advies over het tentoonstellingsconcept en is verantwoordelijk voor de projecties.

Programmering

Rondom de tentoonstelling organiseren we binnen en buiten het museum programma’s en producten waarin de thema’s en verhalen uit de tentoonstelling breder worden uitgemeten, met ruimte voor dialoog over de verschillende perspectieven en de nawerking van deze geschiedenis.

  • Audiotour en kinderboekje
    Een gratis audiotour biedt verdieping en brengt de mensen van de revolutie tot leven, geschreven door scenarioschrijver Steven R. Thé. In de tour worden historische audiofragmenten opgenomen. Beschikbaar in het Engels en Nederlands. Voor families met kinderen wordt een boekje met een audiotour gemaakt door kinderboekenschrijver Robin Raven en Illustrator Gigi van Grevenbroek. Audioproducties i.s.m. Big Orange.

  • Rondleiding en gesprek op zaal
    Er zijn rondleidingen te boeken door de tentoonstelling. Daarnaast zijn rondleiders ook in de weekends op zaal om met mensen die daar behoefte aan hebben in gesprek te gaan en extra uitleg te geven.

  • Evenementen in het land
    Samen met programmeur en conservator Maria Rey-Lamslag en historicus en conservator Sadiah Boonstra programmeren we lezingen en gesprekken samen met Museum Sophiahof, Indisch Herinneringscentrum, Moluks Historisch Museum, Museum Bronbeek, Drents Museum, Bonnefanten Museum.

  • Livestream talkshows
    Samen met historicus en conservator Sadiah Boonstra en conservator van de tentoonstelling Bonnie Triyana organiseren we twee internationale talkshows vanuit Indonesië en Nederland. Deze zijn live te volgen via een interactieve livestream.

  • Workshop Briefschrijven
    Dido Michielsen, journalist en schrijver van o.a. de autobiografische roman en toneelstuk ‘Lichter dan ik’ geeft op 13 en 27 maart, 10 en 24 april en 22 mei workshops Briefschrijven. Dit programma organiseren we samen met Schrijversvakschool.

  • Podcast
    In de driedelige podcast 'Als geschiedenis in je opstaat' onderzoeken schrijver Marjolijn van Heemstra en Iris van Santen, projectleider bij het Rijksmuseum, hoe het koloniale verleden doorwerkt in het heden. Via de tentoonstelling Revolusi kwam onverwacht Iris' Indische familieverhaal in beeld. Het roept gevoelens op die ze niet goed kan plaatsen, een verdriet dat ze niet begrijpt. Samen met Marjolijn gaat ze op zoek naar een antwoord op de vraag of en hoe lang pijn uit vorige generaties nog kan doorwerken. De podcast wordt uitgezonden in het geschiedenisprogramma OVT en via de podcastkanalen van de VPRO en het Rijksmuseum.  

  • Filmprogramma
    Samen met EYE Filmmuseum presenteren we een programma met filmvertoningen en gesprekken. Uitgangspunt is een cinematografische benadering van Indonesische en Nederlandse films over voormalig Nederlands-Indië en Indonesië, met nadruk op de periode 1945-1949.

  • Lesmateriaal
    Voor het Voortgezet Onderwijs wordt in samenwerking met onze partner ThiemeMeulenhoff  digitaal lesmateriaal gemaakt dat aansluit bij het curriculum van MBO, VMBO, MAVO, HAVO, VWO en MBO.

  • Teekenschool Take Over
    Een klas uit het VO wordt uitgenodigd om een eigen tentoonstelling te maken naar aanleiding van de tentoonstelling Revolusi! Indonesië onafhankelijk. Dit organiseren we samen met Indisch Herinneringscentrum.

Met dank aan

De aanstellingen van de Indonesische conservatoren Amir Sidharta en Bonnie Triyana worden mogelijk gemaakt door het Johan Huizinga Fonds/ Rijksmuseum Fonds. De programmering bij de tentoonstelling met ruimte voor dialoog wordt mede mogelijk gemaakt door vfonds en DutchCulture.

Headerbeeld

Drie jonge Indonesiërs op straat, waarvan twee Republikeinse vrijwilligers uit Sulawesi, leden van de gewapende jeugdorganisatie 'KRIS, op verlof in Yogyakarta, Midden-Java Indonesië, december 1947. Foto Hugo Wilmar, Nationaal Archief/Collectie Spaarnestad

11 feb. t/m 5 juni 2022
Philipsvleugel

Adres

Museumstraat 1
1071 XX Amsterdam

Toegankelijk

Rolstoeltoegankelijk
Liften op elke verdieping
Hulphonden toegestaan

Veelgestelde vragen

Er is een gratis garderobe
Foto's maken mag
Er is gratis WiFi

Alle praktische info