Model van een linieschip van 74 stukken op stapel

anoniem, ca. 1797 - ca. 1800

Constructiemodel of de romp van een linieschip van 74 stukken in de touwen op een helling, volgens de Franse methode van tewaterlating. De huid is aan bakboord onder het barkhout en aan stuurboord boven het barkhout weggelaten; aan stuurboord kan op drie plaatsen een stuk huid met spanten worden verwijderd. Zeven en zestig geschutpoorten verdeeld over drie dekken, plus acht plaatsen voor geschut op het bakdek. Het galjoen is alleen aan bakboord uitgewerkt: het schegbeeld is een vrouw in Romeins gewaad met een lauwerkrans in opgeheven hand. Gewrongen spiegel met twee poorten in het wulf; het hek van één verdieping is versierd met allegorische figuren, wapentrofeeën en een ovalen schild met krans en tak; bovenaan twee poorten van het halfdek. Aan stuurboord een zijgalerij van één verdieping met een open gemak erboven. Recht roer met vierkante roerkoning en gaten voor twee roerpennen, zes roerstellen en een zorgband; dubbel stuurwiel op het halfdek. Koebrugdek en onderdek alleen door hun web aangegeven, hoofddek, halfdek en bakdek zijn dicht. Losstaande hut op het halfdek volgens de Franse praktijk van de 'carrosse'. Loopgangen en de dekbalken over de kuil: de loopgang aan stuurboord is breed en wordt gesteund door houten knieën, die aan bakboord is smal en heeft metalen knieën. De dekuitrusting bestaat uit een dubbele ankerbeting, twee dubbele spillen, twee enkele pompen en een slagpomp, de scheepsbel en een schoorsteen voor de kombuis op het bakdek; veel losse roosters en luiken. Vijftiendelige spanten en kruisende kattesporen bij het spoor van de grote mast. Alle rusten boven de poorten van het hoofddek, grote rust en bezaansrust doorlopend. Vrij vlakke zeeg, twee barkhouten en één reehout. Het onderwaterschip is een flauwe S-spant.

  • Soort kunstwerkscheepsmodel, demonstratiemodel, rompmodel
  • ObjectnummerNG-MC-504
  • Afmetingenmodel: hoogte 52,5 cm x breedte 148,2 cm x diepte 34,2 cm, capsule: hoogte 51 cm x breedte 146 cm x diepte 39 cm
  • Fysieke kenmerkenhout, messing, mica, garen en verf

Identificatie

  • Titel(s)

    Model van een linieschip van 74 stukken op stapel

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-504

  • Beschrijving

    Constructiemodel of de romp van een linieschip van 74 stukken in de touwen op een helling, volgens de Franse methode van tewaterlating. De huid is aan bakboord onder het barkhout en aan stuurboord boven het barkhout weggelaten; aan stuurboord kan op drie plaatsen een stuk huid met spanten worden verwijderd. Zeven en zestig geschutpoorten verdeeld over drie dekken, plus acht plaatsen voor geschut op het bakdek. Het galjoen is alleen aan bakboord uitgewerkt: het schegbeeld is een vrouw in Romeins gewaad met een lauwerkrans in opgeheven hand. Gewrongen spiegel met twee poorten in het wulf; het hek van één verdieping is versierd met allegorische figuren, wapentrofeeën en een ovalen schild met krans en tak; bovenaan twee poorten van het halfdek. Aan stuurboord een zijgalerij van één verdieping met een open gemak erboven. Recht roer met vierkante roerkoning en gaten voor twee roerpennen, zes roerstellen en een zorgband; dubbel stuurwiel op het halfdek. Koebrugdek en onderdek alleen door hun web aangegeven, hoofddek, halfdek en bakdek zijn dicht. Losstaande hut op het halfdek volgens de Franse praktijk van de 'carrosse'. Loopgangen en de dekbalken over de kuil: de loopgang aan stuurboord is breed en wordt gesteund door houten knieën, die aan bakboord is smal en heeft metalen knieën. De dekuitrusting bestaat uit een dubbele ankerbeting, twee dubbele spillen, twee enkele pompen en een slagpomp, de scheepsbel en een schoorsteen voor de kombuis op het bakdek; veel losse roosters en luiken. Vijftiendelige spanten en kruisende kattesporen bij het spoor van de grote mast. Alle rusten boven de poorten van het hoofddek, grote rust en bezaansrust doorlopend. Vrij vlakke zeeg, twee barkhouten en één reehout. Het onderwaterschip is een flauwe S-spant.

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    • modelmaker: anoniem, Amsterdam
    • naar ontwerp van Jochem Pietersz. Asmus, Amsterdam
    • naar ontwerp van anoniem, Frankrijk

  • Datering

    ca. 1797 - ca. 1800

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing, mica, garen en verf

  • Afmetingen

    • model: hoogte 52,5 cm x breedte 148,2 cm x diepte 34,2 cm
    • capsule: hoogte 51 cm x breedte 146 cm x diepte 39 cm

Toelichting

  • Dit model stelt een Frans linieschip van 74 stukken voor met de Franse methode van tewaterlating op een 'berceau', gebaseerd op informatie van J.P. Asmus na zijn reis door Frankrijk in 1797. Asmus bestelde het model als studieobject ten behoeve van de scheepsbouw; het maakte in 1807 deel uit van zijn particuliere collectie en werd in 1818 in de verzameling van de Marine opgenomen.

Dit werk gaat over

  • Onderwerp

  • Plaats

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    …; collection Jochem Pietersz Asmus (1755-1837), Amsterdam, 1807;{HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. E no. 10.} sent to the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, October 1818;{HNA 1.01.47.29 Admiraliteitscolleges, Collectie Van der Hoop, inv. no. 187, nota October 1818.} transferred to the museum, 1883

Documentatie

  • J.P. Asmus, Rapport van een reize naar de Fransche zeehavens aan den Oceaan in den jaar 1797, op ordre van het Bataafsche Gouvernement-Verzameling van differente stukken gedurende de reize naar de Fransche zeehavens in den Oceaan in den jaare 1797, 1797-1801 [Nederlands Scheepvaartmuseum, Amsterdam].

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!

anonymous

Model of a 74-Gun Ship on a Slipway

Amsterdam, Amsterdam, France, c. 1797 - c. 1800

Conservation

  • Ab Hoving, juni 2011: minor repairs; cleaned

Provenance

…; collection Jochem Pietersz Asmus (1755-1837), Amsterdam, 1807;1HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. E no. 10. sent to the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, October 1818;2HNA 1.01.47.29 Admiraliteitscolleges, Collectie Van der Hoop, inv. no. 187, nota October 1818. transferred to the museum, 1883

Object number: NG-MC-504

Entry

Wooden construction model of the hull of a ship in a cradle on a slipway according to the French method of launching.

On the hull the planking to port has been left off below the wale, and to starboard above the wale. Three sections to starboard with parts of the frames can be removed. Seventy-six gun ports are indicated in three tiers, plus eight more gun emplacements on the forecastle. The beakhead is detailed only to port. It shows the figurehead of a standing woman in Roman dress holding a laurel wreath in her uplifted hand. The stern has a round tuck with two chase ports in the counter.

The single-storey taffrail is decorated with allegorical figures, trophies of arms and an oval shield with a wreath and a twig. At the top two gun ports of the quarterdeck are indicated. A single-storey quarter gallery has been added to the starboard side only, with an open head on top of it. The rudder has a square head with holes for two tillers, six rudder irons and a rudder pendant. A double steering wheel is fitted on the quarterdeck. The orlop and gun deck are only indicated by their timbering, the main deck, forecastle and quarterdeck are closed. There is a loose cabin on the quarterdeck after the French fashion of the ‘carrosse’. Gangways and beams are positioned over the waist. The gangway to starboard is broad and supported by wooden knees, the one to port is narrow and has metal knees.

The model is fitted with double riding bitts, two double capstans, two simple pumps and a brake pump, a ship’s bell and chimney for the galley on the forecastle, loose hatches and gratings. The frames have fifteen parts, crossing riders are specified at the mast step of the mainmast. All the channels are fitted above the gun ports of the main deck, the main and mizzen channels are continuous. The hull has a shallow S-bottom and is carvel-built. The sheer is very slight, two wales and a sheer rail are indicated, painted black.

This model represents a French 74-gun ship with the French method of launching3J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 504. on a ‘berceau’, as specified by Jochem Pietersz Asmus (1755-1837) after his journey through France in 1797 to study shipbuilding there.4J.P. Asmus, Rapport van een reize naar de Fransche zeehavens aan den Oceaan in den jaar 1797, op ordre van het Bataafsche Gouvernement-Verzameling van differente stukken gedurende de reize naar de Fransche zeehavens in den Oceaan in den jaare 1797, 2 vols., s.l. 1797-1801, manuscript in HNA 2.01.29.01 Dept. Marine, inv. no. 451-18. It was part of his private collection in 18075HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. E no. 10. and was transferred to the Navy Model Room in 1818.6HNA 1.01.47.29 Admiraliteitscolleges, Collectie Van der Hoop, inv. no. 187, nota october 1818.

Literature

J.P. Asmus, Rapport van een reize naar de Fransche zeehavens aan den Oceaan in den jaar 1797, op ordre van het Bataafsche Gouvernement-Verzameling van differente stukken gedurende de reize naar de Fransche zeehavens in den Oceaan in den jaare 1797, 2 vols., s.l. 1797-1801, manuscript in HNA 2.01.29.01 Dept. Marine, inv. no. 451-18; J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 504; F.H. Chapman, Architectura Navalis Mercatoria, Stockholm 1775 (facsimile New York 1967), pl. LXI, fig. 1; A.A. Lemmers, Techniek op schaal. Modellen en het technologiebeleid van de Marine 1725-1885, Amsterdam 1996, pp. 96, 98

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Model of a 74-Gun Ship on a Slipway, Amsterdam, c. 1797 - c. 1800', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053778

(accessed 3 augustus 2026 08:00:59 UTC+0).

Footnotes

  • 1HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. E no. 10.
  • 2HNA 1.01.47.29 Admiraliteitscolleges, Collectie Van der Hoop, inv. no. 187, nota October 1818.
  • 3J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 504.
  • 4J.P. Asmus, Rapport van een reize naar de Fransche zeehavens aan den Oceaan in den jaar 1797, op ordre van het Bataafsche Gouvernement-Verzameling van differente stukken gedurende de reize naar de Fransche zeehavens in den Oceaan in den jaare 1797, 2 vols., s.l. 1797-1801, manuscript in HNA 2.01.29.01 Dept. Marine, inv. no. 451-18.
  • 5HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. E no. 10.
  • 6HNA 1.01.47.29 Admiraliteitscolleges, Collectie Van der Hoop, inv. no. 187, nota october 1818.