Model van een spilwerktuig

anoniem, ca. 1750 - ca. 1820

Schetsmodel van twee kaapstanders met raderwerk in een houten frame dat twee dekken voorstelt. De kaapstanders hebben een gladde trommel. Met een kruk en horizontale tandwielen wordt de eerste kaapstander met een ratio van 16/1 aangedreven. In de hiel van de kaapstanders zitten tandwielen, die de beweging van de eerste kaapstander in een ratio van 1/4 op de tweede overbrengen. De eerste kaapstander heeft ook gaten voor tien windbomen in de kop; de tweede bestaat alleen uit een trommel.

  • Soort kunstwerkdemonstratiemodel
  • ObjectnummerNG-MC-186
  • Afmetingenmodel: hoogte 32 cm x breedte 57 cm x diepte 26,6 cm, capsule: hoogte 40 cm x breedte 62,5 cm x diepte 34 cm
  • Fysieke kenmerkenhout en ijzer

Identificatie

  • Titel(s)

    Model van een spilwerktuig

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-186

  • Beschrijving

    Schetsmodel van twee kaapstanders met raderwerk in een houten frame dat twee dekken voorstelt. De kaapstanders hebben een gladde trommel. Met een kruk en horizontale tandwielen wordt de eerste kaapstander met een ratio van 16/1 aangedreven. In de hiel van de kaapstanders zitten tandwielen, die de beweging van de eerste kaapstander in een ratio van 1/4 op de tweede overbrengen. De eerste kaapstander heeft ook gaten voor tien windbomen in de kop; de tweede bestaat alleen uit een trommel.

  • Onderdeel van catalogus


Vervaardiging

  • Vervaardiging

    modelmaker: anoniem, Nederland (mogelijk)

  • Datering

    ca. 1750 - ca. 1820

  • Zoek verder op


Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout en ijzer

  • Afmetingen

    • model: hoogte 32 cm x breedte 57 cm x diepte 26,6 cm
    • capsule: hoogte 40 cm x breedte 62,5 cm x diepte 34 cm

Dit werk gaat over

  • Onderwerp


Verwerving en rechten

  • Copyright

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883


Documentatie

  • John H. Harland, 'The Design of Winches Used at Sea in the 1800s', The Mariners Mirror (1991) nr. 77, vgl. p. 157, afb. 3A.


Duurzaam webadres


anonymous

Model of a Winch

? Netherlands, c. 1750 - c. 1820

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-186


Entry

Schematic demonstration model of two smooth barrelled capstans with gear trains on a wooden frame, representing two decks of a ship. A gear train of horizontal cogwheels is driven with a crank, turning the first capstan at a ratio of 16:1. Gears in the base of the capstans transfer the movement from the first capstan to the second, at a ratio of 1:4. The first capstan has holes for ten bars in the head; the second consists of a barrel only.

A similar model of a winch is in the collection of the Teylers Museum in Haarlem.1Haarlem, Teylers Museum, inv. no. FK 0025, see G.l’E. Turner, Van Marum’s Scientific Instruments in Teyler’s Museum, in E. Lefebvre and J.G. de Bruijn (eds.), Martinus van Marum: Life and Work, 6 vols., vol. 2, Leiden 1973, pp. 127-401, no. 63.


Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 186; G.l’E. Turner, Van Marum’s Scientific Instruments in Teyler’s Museum, in E. Lefebvre and J.G. de Bruijn (eds.), Martinus van Marum: Life and Work, 6 vols., vol. 2, Leiden 1973, pp. 127-401, no. 63; J.H. Harland, ‘The Design of Winches Used at Sea in the 1800s’, The Mariner’s Mirror 77 (1991), no. 2, pp. 151-65, p. 157, fig. 3A


Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Model of a Winch, Netherlands, c. 1750 - c. 1820', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053526

(accessed 7 augustus 2026 05:35:21 UTC+0).

Footnotes

  • 1Haarlem, Teylers Museum, inv. no. FK 0025, see G.l’E. Turner, Van Marum’s Scientific Instruments in Teyler’s Museum, in E. Lefebvre and J.G. de Bruijn (eds.), Martinus van Marum: Life and Work, 6 vols., vol. 2, Leiden 1973, pp. 127-401, no. 63.