Een universele tijdmeter

anoniem, ca. 1600 - ca. 1650

Met dit zakinstrument wisten mensen in de 17de eeuw al hoe laat het was, nog voordat er draagbare klokken waren. De zonnewijzer aan de binnenkant gebruikten ze overdag en ’s nachts fungeerde het als een zogenaamd nocturlabium. Door het gaatje in het deksel op de Poolster te richten en de wijzer op de juiste datum te zetten kon ook ’s nachts het uur worden bepaald.

  • Soort kunstwerkastrolabium, nocturlabium, navigatie-instrument
  • ObjectnummerNG-NM-12076
  • Afmetingenhoogte 8 cm (met draagring) x breedte 5,1 cm x dikte 1,2 cm

Identificatie

  • Titel(s)

    • Een universele tijdmeter
    • Een universele tijdsmeter
    • Zaknocturlabium annex zakastrolabium (voormalige titel)

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-NM-12076

  • Beschrijving

    Ovaal nocturlabium met scharnierend deksel en draaibaar draagoog met draagring. Op het deksel gegraveerd 2 naakte vrouwenfiguren (boven) en 2 sfynxen (beneden). Verder zijn aangebracht een draaibare gradenschijf en een smalle wijzer, die tevens als sluiting dient. Aan de binnenzijde van het deksel is (op een later moment) gegraveerd 'A René Descartes' en een lijst met namen van Europese steden. Binnenin is een verdiept gat een kompas aangebracht. De naald ervan ontbreekt. Aan de rand is een scharnierende ring bevestigd met daarin draaibaar kruis. Opschrift en gemerkt.

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    vervaardiger: anoniem, Frankrijk

  • Datering

    ca. 1600 - ca. 1650

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Afmetingen

    hoogte 8 cm (met draagring) x breedte 5,1 cm x dikte 1,2 cm

Toelichting

  • Descartes verbleef van 1629 tot 1649 in Nederland.

Dit werk gaat over

  • Persoon

  • Plaats

  • Periode

    1600 - 1650

Verwerving en rechten

Documentatie

    • 'De tentoonstelling van oude koperwerken', Middelburgsche Courant, 17 augustus 1904, p. 1.
    • Documentatiemap.
    • J. Destrée, 'Het oude koperwerk op de tentoonstellingen te Dinant en te Middelburg', Onze Kunst 4 (1905) nr. 2, p. 80, 82, afb. 69-70.

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!