Doos van de West-Indische Compagnie

toegeschreven aan Jean Saint, 1749

Stadhouder Willem IV kreeg deze doos in 1749 als nieuwe bewindvoerder van de West-Indische Compagnie (WIC). De decoraties op de doos verwijzen naar de activiteiten van de WIC: de handel in goud, ivoor en mensen. Links van de man met de olifantstand is een Europeaan te zien. Hij geeft geld aan een andere man die wijst naar twee volwassenen en een kind. Het is een van de weinige afbeeldingen van slavenhandel die we kennen.

  • Soort kunstwerkdoos
  • ObjectnummerNG-NM-824
  • Afmetingenhoogte 5,8 cm x lengte 18 cm x breedte 11,9 cm x gewicht (eigenschap) 614 g
  • Fysieke kenmerkengoud, schildpad, fluweel (interieur)

Identificatie

  • Titel(s)

    • De handel van de West-Indische Compagnie in Afrika
    • Rechthoekige doos van schildpad en goud
    • Doos van de West-Indische Compagnie
    • Rechthoekige octrooidoos van schildpad en goud (voormalige titel)
  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-NM-824

  • Beschrijving

    De rechthoekige doos, met afgeronde hoeken, heeft een los deksel. Bodem, wanden en deksel zijn van schildpad, gevat in geprofileerde gouden randen. Het deksel bevat een goudklompje waarin witte steentjes, waaromheen een scène met Mercurius als God van de Handel in het midden, rechts van hem een vrouw die goud spoelt met rechts van haar een scene met goudzoekers, en links van hem een man die een olifantstand draagt, met links van hem aan de kust een scene waarin de handel in tot slaaf gemaakte mensen is verbeeld. In het midden aan de bovenzijde het wapen van Willem IV van OranjeNassau, stadhouder van de Nederlandse Republiek. De vlakke bodem is in goud piqué ingelegd met een rechthoekige kaart van de WestAfrikaanse kust tussen Senegal en Angola met het opschrift AFRICA (het goud gedeeltelijk vernieuwd). Op elk der vier gewelfde wanden is een symmetrisch gouden schild aangebracht met de afbeelding van een fort binnen een omlijsting van C-voluten met bladeren, rocailles en bloemen.

  • Opschriften / Merken

    • opschrift, achterzijde doos: ‘DELMINA’
    • gehalteteken, voorzijde bovenrand: ‘Hollandse leeuw’
    • meesterteken, voorzijde bovenrand: ‘IS in vierkant, (Citroen 1975, nr. 553).’ (Toegeschreven aan Jean Saint.)
    • jaarletter, voorzijde bovenrand: ‘P’ (1749)
    • opschrift, onderzijde doos: ‘AFRICA’
    • opschrift, rechterzijde doos: ‘CORMANTIN’
    • opschrift, voorzijde doos: ‘CURACAO’
    • signatuur, midden onder op de voorstelling: ‘Thuret’
    • monogram, op schild van Mercurius: ‘GWC’
    • opschrift, op banderol onder het stadhouderswapen: ‘HONI.SOI.QUI.MAL.Y.PENSE’
    • opschrift, linkerzijde doos: ‘NASSO’
    • stadskeur, voorzijde bovenrand: ‘Amsterdam’

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    • goudsmid: toegeschreven aan Jean Saint, Amsterdam
    • goudsmid: François Thuret, Amsterdam
  • Datering

    1749

  • Zoek verder op


Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    goud, schildpad, fluweel (interieur)

  • Afmetingen

    hoogte 5,8 cm x lengte 18 cm x breedte 11,9 cm x gewicht (eigenschap) 614 g


Toelichting

  • In 1749 bood de West-Indische Compagnie aan Willem IV in deze doos de officiele brief aan waarin de stadhouder werd uitgenodigd het 'oppergouvernement' van de compagnie op zich te nemen. De voorstelling geeft de winning en handel in goud weer, de handel in ivoor en de handel in tot slaaf gemaakte Afrikanen, en vat zo de belangrijkste commerciele activiteiten van de WIC in West-Afrika samen. Op de zijkanten afbeeldingen van drie Nederlandse forten aan de Goudkust (Ghana): Elminam, Nassau (Mouri) en Amsterdam (Cormantijn) en van fort Amsterdam in Willemstad, Curacao, op de onderzijde het gedeelte van de Afrikaanse kust waar de WIC actief was.


Dit werk gaat over

  • Persoon

  • Onderwerp

  • Plaats

  • Periode

    1675 - 1792


Tentoonstellingen


Verwerving en rechten


Documentatie

  • Documentatiemap.


Gerelateerde objecten

  • Gerelateerd


Duurzaam webadres