De Nachtwacht

Rembrandt van Rijn, 1642, schilderij, SK-C-5

Rembrandts beroemdste en grootste doek werd gemaakt voor de Kloveniersdoelen. Dit was een van de verenigingsgebouwen van de Amsterdamse schutterij, de burgerwacht van de stad. Rembrandt was de eerste die op een groepsportret de figuren in actie weergaf. De kapitein, in het zwart, geeft zijn…

Te zien in de Nachtwachtzaal

De molen bij Wijk bij Duurstede

Jacob Isaacksz van Ruisdael, ca. 1668 - ca. 1670, schilderij, SK-C-211

De molen is van onderaf weergegeven en steekt majestueus af tegen de donkere lucht. De gebouwen op de achtergrond zijn het kasteel en de Sint Maartenskerk van Wijk bij Duurstede, een belangrijke stad in de Gouden Eeuw. Op de voorgrond stroomt de rivier de Lek. Dit schilderij laat het ultieme…

Te zien in de Eregalerij

De Slag bij Waterloo

Jan Willem Pieneman, 1824, schilderij, SK-A-1115

Keizer Napoleon werd in de Slag bij Waterloo (1815) definitief verslagen. Dit schilderij – het grootste in het Rijksmuseum – verbeeldt de ommekeer in de strijd: de Engelse bevelhebber Wellington hoort dat Pruisische hulp onderweg is. De overwinning en het einde van twintig jaar oorlog zijn nabij. De…

Te zien in zaal 1.12

Zelfportret als de apostel Paulus

Rembrandt van Rijn, 1661, schilderij, SK-A-4050

Rembrandt is hier ongeveer 55 jaar oud. Hij heeft zichzelf voorgesteld als de apostel Paulus, te herkennen aan diens vaste attributen: een manuscript en een zwaard, waarvan het handvat uit zijn mantel steekt. Dit zelfportret is typerend voor Rembrandts late schilderstijl: hij liet de structuur van…

Te zien in de Eregalerij

De waardijns van het Amsterdamse…

Rembrandt van Rijn, 1662, schilderij, SK-C-6

Staalmeesters controleerden de kwaliteit van geverfd laken. Rembrandt portretteerde hen in actie, alsof zij opkijken van hun werk. Eén meester staat op of gaat net zitten, waardoor niet alle hoofden zich op één lijn bevinden. Deze slimme ingreep, de vlotte penseelstreken en de subtiele lichtval…

Te zien in de Eregalerij

Een molen aan een poldervaart,…

Paul Joseph Constantin Gabriël, ca. 1889, schilderij, SK-A-1505

‘Ons land is gekleurd-sappig-vet. (...) ik herhaal het, ons land is niet grijs zelfs niet bij grijs weer, de duinen zijn ook niet grijs’, schreef Constant Gabriël in een brief. In tegenstelling tot veel schilders van de Haagse School schilderde hij graag een mooie zomerdag. Op dit schilderij staan…

Te zien in zaal 1.18

De bedreigde zwaan

Jan Asselijn, ca. 1650, schilderij, SK-A-4

Met wijd uitgespreide vleugels en een gekromde hals verdedigt de zwaan haar eieren tegen een naderbij zwemmende hond. Door de vogel vanuit een laag gezichtspunt weer te geven, is zijn kracht benadrukt. De teksten op het schilderij zijn van later datum en hebben een politieke betekenis. Zij…

Te zien in de Eregalerij

Een schutter die een berkenmeier…

Frans Hals, ca. 1628 - ca. 1630, schilderij, SK-A-135

Deze jolige man heft het glas alsof hij ons toedrinkt. Hoewel de gangbare stijl in Hals' tijd verfijnd en gedetailleerd was, bracht hij de verf hier met snelle, maar trefzekere streken aan. Door deze schilderwijze lijkt de man echt te bewegen. Bij zijn rechterhand is dat het beste te zien.

Te zien in Philipsvleugel, zaal 1.2

Kinderen der zee

Jozef Israëls, 1872, schilderij, SK-A-2382

Deze lieflijke scène bevat een boodschap. De visserskinderen met hun armoedige kleding en schamele speelgoed geven ons een beeld van hun toekomst. De oudste jongen torst de last van het gezin op zijn schouders en het bootje staat voor het zware leven op zee. Jozef Israëls schilderde dit thema voor…

Te zien in zaal 1.18

Portret van een stel,…

Frans Hals, ca. 1622, schilderij, SK-A-133

Deze schatrijke Haarlemse koopman en zijn echtgenote lieten zich op een opvallende manier portretteren door hun vriend Frans Hals. Het is bijzonder dat een echtpaar in de 17de eeuw gezamenlijk op een schilderij staat, zeker in zo’n nonchalante houding. Hals verwerkte allerlei liefdessymbolen in…

Te zien in Philipsvleugel, zaal 1.3