Tafelplanetarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

De instrumentmaker Hartog van Laun ontwierp een tafelplanetarium waarmee de beweging van zon, aarde, maan en planeten kon worden gedemonstreerd. Hij gebruikte het instrument bij zijn eigen voordrachten, maar hij oogstte er pas echt succes mee toen de Amsterdamse hoogleraar Jan Hendrik van Swinden in 1802 in Felix Meritis het planetarium uitvoerig toelichtte en erover publiceerde.

  • Soort kunstwerktellurium, planetarium, lunarium
  • ObjectnummerNG-NM-11700
  • Fysieke kenmerkenhout, messing, ivoor

Ontdek verder

"Felix Meritis" door Hartog van Laun

Het ringenstelsel, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

Het ringenstelsel, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

De zon, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

De zon, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Zwengel met knop, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

Zwengel met knop, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

meer door Hartog van Laun

Het ringenstelsel, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

Het ringenstelsel, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

De zon, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

De zon, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Zwengel met knop, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Hartog van Laun, ca. 1800 - ca. 1808

Zwengel met knop, onderdeel van het planetarium, tellurium, lunarium

Identificatie

  • Titel(s)

    Tafelplanetarium

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-NM-11700

  • Beschrijving

    Toestel waarmee de beweging van zon, aarde, maan en planeten aanschouwelijk kan worden voorgesteld.

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    instrumentmaker: Hartog van Laun, Amsterdam

  • Datering

    ca. 1800 - ca. 1808

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing, ivoor

Dit werk gaat over

  • Persoon

  • Onderwerp

  • Plaats

Verwerving en rechten

  • Credit line

    Schenking van de Kweekschool voor de Zeevaart

  • Verwerving

    schenking 1902

  • Copyright

    Publiek domein

Documentatie

    • Restauratiedocumentatie [Pappot, 2008].
    • W.F.J. Mörzer Bruyns, 'Het planetarium, tellurium en lunarium', Spiegel Historiael (1976) 3, pp.170-176 met afb.
    • H. Hooijmaijers, 'Het planetarium van Hartog van Laun', Studium 4 (2009), p. 214-222.
    • P. den Hengst, Lessen over het planetarium, tellurium, en lunarium van Hartog van Laun : gehouden in de maatschappy Felix Meritis te Amsterdam door J. H. van Swinden, Amsterdam 1803.
    • R.B. Prud'homme van Reine, Ter navolging : maritieme kunst en curiosa uit de Kweekschool van de Zeevaart, Amsterdam/Zutphen 1992, p. 172-173 met afb.
    • Documentatiemap.
    • Documentatiemap: kopie artikel Bruijns 1976; kopie boek Hengst 1803; kopieëen van prenten 'Plaat I en II' van F. Koning (sculp.) en J. Smit (del.).

Gerelateerde objecten

  • Onderdelen

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!