Rotatiepomp

anoniem, ca. 1850 - ca. 1858

Rotatiepomp op het zuig-en-duw principe, bestaande uit een cylindrische trommel met een aan- en uitvoerpijp en een zwengel. Binnenin is de trommel niet cylindrisch maar hartvormig. Een grote cylinder in het midden raakt de binnenwand waar de naar binnen komende punt van het hart zit. In de cylinder is een lamel aangebracht, die er door een gleuf in de cylinderwand uitsteekt en als zuiger dienst doet. Cylinder en zuiger worden met de zwengel rond een centrale hartvormige kern gedraaid die de beweging van de zuiger regelt zodat deze steeds een wand tussen cylinder en binnenwand van de trommel vormt. Als nu cylinder en zuiger worden rondgedraaid, wordt de ruimte tussen de cylinder en de binnenwand van de trommel door de zuiger in twee kamers verdeeld, die naargelang de stand van de zuiger in grootte verschillen. Zo wordt bij de aanvoer een kamer gecreeërd die steeds groter wordt en dus vloeistof naar binnen zuigt, en als de zuiger daaropvolgend weer langs de aanvoer komt wordt deze vloeistof door de zuiger naar de uitvoer geduwd. Bij de aan- en uitvoer is de binnenwand van de trommel geperforeerd met een aantal gaatjes; deze zijn voor deel weer afgesloten, wat suggereert dat met de pomp geëexperimenteerd is.

  • Soort kunstwerkproefmodel
  • ObjectnummerNG-MC-650
  • Afmetingenhoogte 15,5 cm x breedte 22 cm x diepte 12 cm x diameter 12 cm
  • Fysieke kenmerkenmessing en onbekende kunststof

Identificatie

  • Titel(s)

    Rotatiepomp

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-650

  • Beschrijving

    Rotatiepomp op het zuig-en-duw principe, bestaande uit een cylindrische trommel met een aan- en uitvoerpijp en een zwengel. Binnenin is de trommel niet cylindrisch maar hartvormig. Een grote cylinder in het midden raakt de binnenwand waar de naar binnen komende punt van het hart zit. In de cylinder is een lamel aangebracht, die er door een gleuf in de cylinderwand uitsteekt en als zuiger dienst doet. Cylinder en zuiger worden met de zwengel rond een centrale hartvormige kern gedraaid die de beweging van de zuiger regelt zodat deze steeds een wand tussen cylinder en binnenwand van de trommel vormt. Als nu cylinder en zuiger worden rondgedraaid, wordt de ruimte tussen de cylinder en de binnenwand van de trommel door de zuiger in twee kamers verdeeld, die naargelang de stand van de zuiger in grootte verschillen. Zo wordt bij de aanvoer een kamer gecreeërd die steeds groter wordt en dus vloeistof naar binnen zuigt, en als de zuiger daaropvolgend weer langs de aanvoer komt wordt deze vloeistof door de zuiger naar de uitvoer geduwd. Bij de aan- en uitvoer is de binnenwand van de trommel geperforeerd met een aantal gaatjes; deze zijn voor deel weer afgesloten, wat suggereert dat met de pomp geëexperimenteerd is.

  • Opschriften / Merken

    etiket, voorzijde: ‘650’ voormalig inventarisnummer

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    vervaardiger: anoniem, Frankrijk (mogelijk)

  • Datering

    ca. 1850 - ca. 1858

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    messing en onbekende kunststof

  • Afmetingen

    hoogte 15,5 cm x breedte 22 cm x diepte 12 cm x diameter 12 cm

Toelichting

  • Het principe van de ronddraaiende zuiger zoals op deze pomp te zien, is in de 20ste eeuw in de Wankel-motor toegepast. Een Franse ingenieur Courthiade stelde in 1851 een roterende machine voor met drie zuigers in een ovale kamer, die zeer veel gelijkenis met de Wankel-motor vertoont; deze pomp is ook zeer nauw verwant met zijn ontwerp en mogelijk zelfs van dezelfde hand. Waar het principe der roterende zuigers vandaan komt, is nog niet onderzocht. Vermoedelijk een proefmodel.

Dit werk gaat over

  • Onderwerp

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Documentatie

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!

anonymous

Rotary Pump

? France, c. 1850 - c. 1858

Inscriptions

  • label, front:650 former inventory label

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-650

Entry

Rotary pump of the push-and-pull principle, consisting of a cylindrical drum with two conduits, one for suction and one for expulsion, and with a crank.

The interior of the drum is not cylindrical but heart-shaped. A large cylinder in the middle touches the wall of the drum where the incoming point of the heart is. The cylinder has a lamella coming out through a slot in the cylinder wall, working as a piston. Cylinder and piston are turned with the crank around the smaller central heart-shaped core, which guides the movement of the piston in such a manner that it always closes the gap between the cylinder and the wall of the drum. When cylinder and piston are turned round, the piston divides the space between the wall of the drum and the cylinder into two chambers, which vary in size according to the position of the piston. Thus a chamber is created that becomes progressively larger, sucking in the fluid from the inlet conduit, then when the piston passes the inlet again the fluid in that part is pushed out through the outlet by the piston. The inner wall is perforated with a number of holes for the outlet and inlet; a number of these have been closed again, suggesting that this pump was altered while testing.

The French engineer Bernard Courthaide proposed a rotative engine with three rotating pistons in an oval cylinder in 1851;1Paris, Château de Vincennes, Archives de la Marine, 5DD1, 23 No 749 Courthiade (No 21, 23e Carton). this pump bears a great likeness to his design and is possibly by his hand.

Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 650; G. Doorman, Het Nederlandsch octrooiwezen en de techniek der 19de eeuw, The Hague 1947, p. 130, no. 106, p. 468, no. 3903 ff.

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Rotary Pump, France, c. 1850 - c. 1858', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053886

(accessed 7 augustus 2026 19:50:12 UTC+0).

Footnotes

  • 1Paris, Château de Vincennes, Archives de la Marine, 5DD1, 23 No 749 Courthiade (No 21, 23e Carton).