Halfmodel van een schroefstoomschip

Rijkswerf Amsterdam, 1855

Gepolychromeerd, geheel beplankt mallenmodel (stuurboord) van een driemast schroefstoomschip. Het schegbeeld is een vergulde krul. Elliptisch hek met verguld Rijkswapen; roer met ronde roerkoning (Amerikaans roer) en afgerond roerblad; het model heeft een kruisvormige schroefkoker voor een vierbladige schroef in schroeflichttoestel. Zeeg naar beide einden een weinig oplopend, een reehout. Scherp rondspant. Achteroverhellende masten. Het model is voorzien van alle rusten met puttings. Schaal 1:40 (schaal op model).

  • Soort kunstwerkscheepsmodel, werfmodel, halfmodel
  • ObjectnummerNG-MC-486
  • Afmetingenhoogte 35,5 cm x breedte 134 cm x diepte 11,5 cm
  • Fysieke kenmerkenhout en messing

Identificatie

  • Titel(s)

    Halfmodel van een schroefstoomschip

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-486

  • Beschrijving

    Gepolychromeerd, geheel beplankt mallenmodel (stuurboord) van een driemast schroefstoomschip. Het schegbeeld is een vergulde krul. Elliptisch hek met verguld Rijkswapen; roer met ronde roerkoning (Amerikaans roer) en afgerond roerblad; het model heeft een kruisvormige schroefkoker voor een vierbladige schroef in schroeflichttoestel. Zeeg naar beide einden een weinig oplopend, een reehout. Scherp rondspant. Achteroverhellende masten. Het model is voorzien van alle rusten met puttings. Schaal 1:40 (schaal op model).

  • Opschriften / Merken

    • opschrift, midden boven, op een ovaal lichtblauw label: ‘MONTRADO / Schooner met Stoomvermogen 50 PK / 8 Stukken / 1/40 ware grootte.’
    • etiket, rechtsonder: ‘486’ voormalig inventarisnummer
  • Onderdeel van catalogus


Vervaardiging

  • Vervaardiging

    modelmaker: Rijkswerf Amsterdam, Amsterdam

  • Datering

    1855

  • Zoek verder op


Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout en messing

  • Afmetingen

    hoogte 35,5 cm x breedte 134 cm x diepte 11,5 cm


Toelichting

  • De schroefschoener van 8 stukken de Vuurpijl, lang 40 m., werd gebouwd in 1853-1854 in Amsterdam door A.E. Tromp; herdoopt Montrado in 1854, in verband met de onderwerping van de Chinese kongsis op West-Borneo. Zij deed dienst in Oost-Indië, waar zij werd verkocht in 1867. Het was het eerste schip van de Nederlandse Marine met een pijpketel.


Dit werk gaat over

  • Persoon

  • Onderwerp


Verwerving en rechten

  • Copyright

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883


Documentatie

  • J.M. Dirkzwager, 'De introductie van de "waterschroef" in de Nederlandse Marine', Industriële archeologie 3 (1983) nr. 7, p. 80-96.


Duurzaam webadres


Rijkswerf Amsterdam

Half Model of a Screw Steamer

Amsterdam, 1855

Inscriptions

  • inscription, top centre, on an oval light blue label:MONTRADO / Schooner met Stoomvermogen 50 PK / 8 Stukken / 1/40 ware grootte.
  • label, bottom right:486 former inventory label

Conservation

  • Restauratieatelier Scheepsmodellen, 2008: restored

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-486


Entry

Polychromed and fully planked wooden half bracket model of the starboard side of a three-masted screw steamer, mounted on a rectangular wooden backboard, painted white.

The side of the ship that is painted black is planked on top of frame moulds. No gun ports have been indicated. The clipper bow features a detailed beakhead with a decorative, gold painted scroll as a billethead. The stern is elliptical and bears the coat of arms of the Kingdom of the Netherlands. Below the stern is an empty aperture and a round-headed rudder with a rounded blade. The model has a well for lifting a four-bladed screw propeller. The sheer rises slightly towards both ends. One sheer rail is indicated. The hull is rather sharp and painted a metallic copper colour below the waterline. The model has three sets of channels rigged with chainplates. The position of three masts and the bowsprit is shown in a truncated form. The masts are raked considerably.

The model was ordered from the Navy dockyard in Amsterdam in 1855 and sent to the Department of the Navy in the same year.1HNA 2.12.01 Min. Marine, inv. no. 3979. The 8-gun screw schooner Vuurpijl, 40 metres long, was built by August Elize Tromp (1801-1871) in Amsterdam from 1853 to 1854.2J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 486. It was renamed Montrado in 1854, with reference to the subjugation of the Chinese Kongsis in Western Borneo. It served in the Dutch East Indies until it was sold out of service in 1867.3A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, p. 85. It was the first vessel in the Dutch Navy to be fitted with a tubular boiler.

Scale (on model) 1:40.


Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 486; A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, p. 85; A. van Dijk, Voor Pampus. De ontwikkeling van de scheepsbouw bij de Koninklijke Marine omstreeks 1860, Amsterdam/The Hague 1987 (Bijdragen tot de Nederlandse Marinegeschiedenis, vol. 4), pp. 115-17


Citation

J. van der Vliet, 2016, 'Rijkswerf Amsterdam, Half Model of a Screw Steamer, Amsterdam, 1855', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053771

(accessed 13 March 2026 19:36:03).

Footnotes

  • 1HNA 2.12.01 Min. Marine, inv. no. 3979.
  • 2J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 486.
  • 3A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, p. 85.