Model van een voorlaad kanon van 60 pond met laadgerei

van de Weetering, 1863

Model van een lang kanon van 60 pond op schuifslede, met een nieuw ontwerp laadgerei, op scheepsdeel met geschutpoort, incompleet. Het model is, op enkele metalen onderdelen na, geheel zwart geverfd. De houten loop is 35,8 cm lang en heeft een kaliber van 20,5 mm; hij is voorzien van een slotverhevenheid en een vizierhouder op het tappenstuk. Het affuit bestaat uit twee wangen met vier trappen, verbonden door twee aslijven zonder wielen, en een zoolplaat. De geschutpoort is ovaal. Met beugels is het laadgerei aan de loop bevestigd: het bestaat uit een wisser met een steel, die gaat door twee geleiders aan het eind van een lange stang. In de steel is een spiraalvormige groef aangebracht, waarin een touw gelegd wordt dat de roterende beweging aan de wisser geeft. Deze stang is aan de beugels op de loop bevestigd en heeft achteraan handvaten waarmee door the draaien de wisser direct voor de monding gebracht kan worden, of naast het kanon zodat het door de geschutpoort naar binnen gehaald kan worden. Het takel, dat over drie ogen bij de geleiders op de stang moet lopen, en andere onderdelen waarmee de wisser bediend moet worden, ontbreken. Schaal 1:10 (Obreen).

  • Soort kunstwerkdemonstratiemodel
  • ObjectnummerNG-MC-1128
  • Afmetingenhoogte 18,5 cm x breedte 37,5 cm x diepte 13,7 cm x kaliber 20,5 mm x hoogte 25 cm (in verpakking), verpakking: breedte 58,5 cm x diepte 33 cm
  • Fysieke kenmerkenhout, messing, ijzer en textiel

Identificatie

  • Titel(s)

    Model van een voorlaad kanon van 60 pond met laadgerei

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-1128

  • Beschrijving

    Model van een lang kanon van 60 pond op schuifslede, met een nieuw ontwerp laadgerei, op scheepsdeel met geschutpoort, incompleet. Het model is, op enkele metalen onderdelen na, geheel zwart geverfd. De houten loop is 35,8 cm lang en heeft een kaliber van 20,5 mm; hij is voorzien van een slotverhevenheid en een vizierhouder op het tappenstuk. Het affuit bestaat uit twee wangen met vier trappen, verbonden door twee aslijven zonder wielen, en een zoolplaat. De geschutpoort is ovaal. Met beugels is het laadgerei aan de loop bevestigd: het bestaat uit een wisser met een steel, die gaat door twee geleiders aan het eind van een lange stang. In de steel is een spiraalvormige groef aangebracht, waarin een touw gelegd wordt dat de roterende beweging aan de wisser geeft. Deze stang is aan de beugels op de loop bevestigd en heeft achteraan handvaten waarmee door the draaien de wisser direct voor de monding gebracht kan worden, of naast het kanon zodat het door de geschutpoort naar binnen gehaald kan worden. Het takel, dat over drie ogen bij de geleiders op de stang moet lopen, en andere onderdelen waarmee de wisser bediend moet worden, ontbreken. Schaal 1:10 (Obreen).

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    • modelmaker: van de Weetering, Nederland
    • naar ontwerp van F.L. Geerling, Nederland

  • Datering

    1863

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing, ijzer en textiel

  • Afmetingen

    • hoogte 18,5 cm x breedte 37,5 cm x diepte 13,7 cm x kaliber 20,5 mm x hoogte 25 cm (in verpakking)
    • verpakking: breedte 58,5 cm x diepte 33 cm

Toelichting

  • Oorspronkelijk kon de wisser van de steel afgehaald worden, waardoor alleen een ronde plaat als laadklos overblijft, maar door een restauratie in het verleden is dat niet meer mogelijk. De inventaris geeft een onjuist het kaliber van het kanon, 30 pond i.p.v. 60 pond. F.L. Geerling ontwierp dit laadgerei voor de nieuwe gepantserde verdedigingsvaartuigen in 1863, waarbij de geschutpoort zo klein mogelijk werd gehouden om de manschappen voor vijandelijk vuur te beschermen. Het ontwerp werd op 22 augustus 1863 beproefd en hoewel veel kritiek werd geuit, werd het aanbevolen voor verdere ontwikkeling. Geerling werd gevraagd verbeteringen in het ontwerp aan te brengen, en het werd opnieuw getest in 1864. Omdat de hanteerbaarheid niet aanmerkelijk verbeterd was, werden verdere proeven in 1865 gestaakt.

Dit werk gaat over

  • Onderwerp

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Documentatie

    • M.J.C. Klaassen & Ph.M. Bosscher, Gedenkboek Korps Officieren van de Technische Dienst der Koninklijke Marine, 1977, p. 78, nr. M 140.
    • W.G.M.H. Canisius, 'De ontwikkeling van scheepsgeschut bij de Nederlandse marine in 1780-1880 (2), Erfgoed 2 (1993) nr. 3, p. 80-87.

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!

van de Weetering

Model of a 60-Pounder Muzzle-Loading Gun with Loading Gear

Netherlands, Netherlands, 1863

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-1128

Entry

Model of a long 60-pounder gun on a schematic slide and gun port, with a new kind of loading gear, incomplete.

The model is painted black all over, except for some metal parts. The wooden barrel is 35.8 cm long and has a 20.5 mm calibre. It has a vent patch and a sight at the second reinforcement. The carriage consists of two cheeks with four steps, connected by axletrees without trucks, which in turn are connected by the stool bed. The gun port is oval. The loading gear is attached to the barrel by means of braces: it consists of a sponge head on a haft with a spiral groove and goes through two eyes mounted at the end of a long pole. In the groove a rope is laid, which turns the sponge. The pole is attached to the braces on the barrel and has handles at the rear, with which it can be set in one of two positions, either placing the sponge directly in front of the muzzle, or allowing it to be pulled back through the gun port. The tackle, for which three sheaves are fixed at the end of the pole, and other parts with which the sponge is handled, are missing. Originally the sponge head could be removed from the haft, leaving only a round plate as a rammer, but past restorations have made this impossible now.

The inventory describes the gun as a 30-pounder, but measurements clearly indicate a 60-pounder.

F.L. Geerling designed this loading gear for small armoured gunboats in 1863, keeping the gun port as small as possible to protect the gunners from enemy fire. The gear was tested on 22 August 1863 and although much criticised, it was recommended for further development. Geerling was asked to suggest improvements, and the gear was tested again in 1864. There was, however, no great improvement in its handling, and the tests were stopped in 1865.

Scale (according to Obreen)1J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1128. 1:10.

Literature

J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1128; M.J.C. Klaassen and P.M. Bosscher, Gedenkboek Korps Officieren van de Technische Dienst der Koninklijke Marine, s.l. 1977, no. M 140, p. 78; W.G.M.H. Canisius, ‘De ontwikkeling van scheepsgeschut bij de Nederlandse marine in 1780-1880’, Erfgoed van Industrie en Techniek 2 (1993), no. 2, pp. 43-62, no. 3, pp. 80-87, p. 82

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'van de Weetering, Model of a 60-Pounder Muzzle-Loading Gun with Loading Gear, Netherlands, 1863', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20054125

(accessed 7 augustus 2026 13:48:38 UTC+0).

Footnotes

  • 1J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1128.