Model van een dieplood

anoniem, ca. 1800 - ca. 1858

Model van een dieplood, zwart geverfd, incompleet. Het bestaat uit een bal bevestigd aan een ronde staaf. Deze staaf hangt met twee armen aan een dubbele lijn, die aan de loodlijn bevestigd moet worden; de armen vallen zodra het gewicht van het lood wordt opgeheven als het de grond raakt. De armen hebben haken, die iets loslaten zodra zij vallen; volgens Obreen's beschrijving werd de bal, zodra de bodem werd bereikt, afgestoten. Onderin de staaf is een gat aangebracht voor het nemen van bodemmonsters. waarschijnlijk de bal die het gewicht vormde.

  • Soort kunstwerkschaalmodel
  • ObjectnummerNG-MC-887
  • Afmetingenlengte 42,5 cm x diameter 19 cm
  • Fysieke kenmerkenhout, messing, touw en verf

Identificatie

  • Titel(s)

    Model van een dieplood

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-887

  • Beschrijving

    Model van een dieplood, zwart geverfd, incompleet. Het bestaat uit een bal bevestigd aan een ronde staaf. Deze staaf hangt met twee armen aan een dubbele lijn, die aan de loodlijn bevestigd moet worden; de armen vallen zodra het gewicht van het lood wordt opgeheven als het de grond raakt. De armen hebben haken, die iets loslaten zodra zij vallen; volgens Obreen's beschrijving werd de bal, zodra de bodem werd bereikt, afgestoten. Onderin de staaf is een gat aangebracht voor het nemen van bodemmonsters. waarschijnlijk de bal die het gewicht vormde.

  • Opschriften / Merken

    etiket, op de bal: ‘887’ voormalig inventarisnummer

  • Onderdeel van catalogus


Vervaardiging

  • Vervaardiging

    • modelmaker: anoniem, Verenigde Staten van Amerika
    • naar ontwerp van J.M. Brooke, Verenigde Staten van Amerika
  • Datering

    ca. 1800 - ca. 1858

  • Zoek verder op


Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing, touw en verf

  • Afmetingen

    lengte 42,5 cm x diameter 19 cm


Toelichting

  • Het blijft onduidelijk hoe dit lood precies gewerkt heeft, maar uit het gebruik hebben we geprobeerd het functioneren te reconstrueren: het was een diepzeelood, voornamelijk voor wetenschappelijke doeleinden. Dit verklaart het afstoten van de bal, wat een nogal dure methode van loden is. We kunnen hieruit ook concluderen dat de staaf aan de onderkant van de bal moest uitsteken om bodemmonsters te nemen, wat weer verklaart hoe de bal met een touw aan de haken heeft gehangen, namelijk met een lus die onder om het uistekend eind van de staaf paste. met een lus om het eind te kunnen hangen, die de bal vasthield. Het lood moet aangeven wanneer het de bodem heeft bereikt; waarschijnlijk liet men het met grote snelheid vallen, zodat een plots slap worden van de loodlijn de aankomst op de bodem aangaf. Volgens Obreen werden met Brooke's dieplood bodemmonsters van twee mijl diepte opgebracht.


Dit werk gaat over

  • Onderwerp


Verwerving en rechten

  • Copyright

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883


Documentatie

    • Anita Mc Connell, Historical Instruments in Oceanography, London 1981.
    • Anita Mc Connell, No Sea Too Deep, Bristol 1982.

Duurzaam webadres


anonymous

Model of a Sounding Lead

United States of America, United States of America, c. 1800 - c. 1858

Inscriptions

  • label, on the ball:887 former inventory label

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-887


Entry

The black-painted model consists of a ball attached to a round bar. The bar is suspended to the plumb line with a double line attached to two arms, which will drop once relieved of the weight of the lead as it hits the sea bed. The arms have hooks, which release the ball weight upon impact. The bar projects from the bottom of the ball to take samples of the sea bed, for which it has a hollow end, and also to secure the ball to the arms by means of ropes with a noose (now missing) around the protruding lower end of the bar.

This model is of a deep sea sounding lead, mainly to be used for scientific purposes, the ball weight (a pierced cannonball) is discarded when it hits the sea bed.

According to Obreen, samples from a depth of up to two miles were taken with Brooke’s sounding lead.1J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 887. J.M. Brooke later improved his sounding lead with a more effective release mechanism.


Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 887; A. McConnell, Historical Instruments in Oceanography, London 1981, pp. 16-17; A. McConnell, No Sea Too Deep: The History of Oceanographic Instruments, Bristol 1982


Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Model of a Sounding Lead, United States of America, c. 1800 - c. 1858', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20054023

(accessed 7 augustus 2026 08:40:24 UTC+0).

Footnotes

  • 1J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 887.