Model van een draaibank en boorinstallatie

anoniem, ca. 1797

Model van een werkplaats met draaibank en boormachine. Op de bovenverdieping staat een raderwerk voor de aandrijving. Het wordt van beneden aangedreven met een touw zonder eind dat door de zoldering naar boven over het grote tandwiel loopt en aan de andere kant weer naar beneden; het grote tandwiel is voorzien van een vliegwiel aan weerszijden in de vorm van drie armen met gewichten aan de uiteinden. Op de benedenverdieping staan een draaibank en een boormachine. De boormachine staat in de hoek en wordt door het raderwerk boven met een touw in beweging gebracht. Op een slede in een raamwerk is tegenover de boor een drieklauw gemonteerd; de slede kan in zijn geheel naar de boorkop toegetrokken worden. Van de boormachine loopt een aandrijfriem naar de draaibank; hierin is de as van een affuit opgehangen, waaroverheen het aandrijfwiel is geschoven. Langs de draaibank staat een bank die de draaier bescherming en steunpunten biedt. Niet alle details van het model zijn begrepen.

Soort kunstwerkdemonstratiemodel
ObjectnummerNG-MC-67
Afmetingenmodel: hoogte 52,5 cm x breedte 53,8 cm x diepte 38 cm, capsule: hoogte 56,5 cm x breedte 56,5 cm x diepte 41,5 cm
Fysieke kenmerkenhout, messing, ijzer, lood en touw

Ontdek verder

meer door anonymous

Boeket bloemen

anoniem, 1680-08

Bloemen

anoniem, ca. 1700 - ca. 1799

Vijf studies van anemonen

anoniem, ca. 1760 - ca. 1770

Poppenhuis van Petronella Oortman

anoniem, ca. 1686 - ca. 1710

Tak van bloeiende magnolia

anoniem, 1910 - 1925

Kimono

anoniem, 1910 - 1930

Identificatie

Titel(s)
Model van een draaibank en boorinstallatie
Objecttype
Objectnummer
NG-MC-67
Beschrijving
Model van een werkplaats met draaibank en boormachine. Op de bovenverdieping staat een raderwerk voor de aandrijving. Het wordt van beneden aangedreven met een touw zonder eind dat door de zoldering naar boven over het grote tandwiel loopt en aan de andere kant weer naar beneden; het grote tandwiel is voorzien van een vliegwiel aan weerszijden in de vorm van drie armen met gewichten aan de uiteinden. Op de benedenverdieping staan een draaibank en een boormachine. De boormachine staat in de hoek en wordt door het raderwerk boven met een touw in beweging gebracht. Op een slede in een raamwerk is tegenover de boor een drieklauw gemonteerd; de slede kan in zijn geheel naar de boorkop toegetrokken worden. Van de boormachine loopt een aandrijfriem naar de draaibank; hierin is de as van een affuit opgehangen, waaroverheen het aandrijfwiel is geschoven. Langs de draaibank staat een bank die de draaier bescherming en steunpunten biedt. Niet alle details van het model zijn begrepen.
Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

Vervaardiging
- modelmaker: anoniem, Nederland
- naar ontwerp van Jochem Pietersz. Asmus, Amsterdam
Datering
ca. 1797
Zoek verder op

Materiaal en techniek

Fysieke kenmerken
hout, messing, ijzer, lood en touw
Afmetingen
- model: hoogte 52,5 cm x breedte 53,8 cm x diepte 38 cm
- capsule: hoogte 56,5 cm x breedte 56,5 cm x diepte 41,5 cm

Toelichting

Obreen beschrijft dit model als een werkplaats voor het boren van gaten in de wielen van affuiten en voor het draaien van de tappen der assen. Asmus beschreef het slechts als een draaibank van eigen uitvinding, die zowel in Vlissingen als te Amsterdam op de Landswerf werd uitgevoerd.

Dit werk gaat over

Onderwerp

Verwerving en rechten

Copyright
Publiek domein
Herkomst
…; collection Jochem Pietersz Asmus (1755-1837), Amsterdam, 1807;{HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. G no. 1.} Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, 1837;{After the death of Asmus in 1837 models from his private collection remained in the Navy Model Room in The Hague and were henceforth considered an integral part of the collection of the Department of the Navy.} transferred to the museum, 1883

Documentatie

Duurzaam webadres

Als u naar dit object wilt verwijzen, gebruik dan de duurzame URL:
https://id.rijksmuseum.nl/20053219

Conservation

Ab Hoving, 1990: loose bits fixed; ropes replaced

Provenance

…; collection Jochem Pietersz Asmus (1755-1837), Amsterdam, 1807;¹HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. G no. 1. Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, 1837;²After the death of Asmus in 1837 models from his private collection remained in the Navy Model Room in The Hague and were henceforth considered an integral part of the collection of the Department of the Navy. transferred to the museum, 1883

Object number: NG-MC-67

Entry

Construction model of a workshop with lathe and drilling apparatus. On the upper floor a gear train is installed. It is driven with an endless rope over the main cogwheel, coming down through the floor and going back up again; the main cogwheel has a flywheel to either side consisting of three arms with weights at the end. At ground level a lathe and a horizontal drilling apparatus are installed. The drilling machine stands in the corner, and is driven by a belt wheel above. On a sledge in a frame a three-jaw chuck is mounted facing the drill; the sledge can be pulled towards the drill. A driving belt passes the movement from the drilling machine on to the lathe: in the lathe an axle of a gun carriage is set with the driving wheel around it. Along the lathe there is a support frame.

Not all the details of this model are understood. Obreen described this model as a workshop for drilling holes in the wheels of gun carriages and for turning the axes.³J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 67. Jochem Pietersz Asmus (1755-1837) himself only describes it as a lathe, and mentions that this invention of his was constructed in full size on the Navy dockyards in Flushing and Amsterdam.⁴HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. G no. 1.

Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 67; M. Marzari, Progetti per l’imperatore. Andrea Salvini ingegnere a l’arsenal 1802-1817, Trieste 1990, pp. 72-77, pls. XXIX-XXXIII (patent block mills)

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Model of a Lathe and Drilling Machine, Netherlands, c. 1797', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053219

(accessed 3 augustus 2026 13:01:22 UTC+0).

Footnotes

¹HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. G no. 1.
²After the death of Asmus in 1837 models from his private collection remained in the Navy Model Room in The Hague and were henceforth considered an integral part of the collection of the Department of the Navy.
³J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 67.
⁴HNA 2.01.29.02 Dept. Marine, Aanhangsel I, inv. no. 20, La. G no. 1.