De Nachtwacht

Rembrandt van Rijn, 1642, schilderij, SK-C-5

Rembrandts beroemdste en grootste doek werd gemaakt voor de Kloveniersdoelen. Dit was een van de verenigingsgebouwen van de Amsterdamse schutterij, de burgerwacht van de stad. Rembrandt was de eerste die op een groepsportret de figuren in actie weergaf. De kapitein, in het zwart, geeft zijn…

Portret van een vrouw, mogelijk…

Rembrandt van Rijn, 1639, schilderij, SK-C-597

Maria Trip, een rijke Amsterdamse koopmansdochter, was twintig toen Rembrandt haar portretteerde. De kunstenaar plaatste Maria in een stenen boog en besteedde veel aandacht aan de lichtreflecties, haar modieuze jurk en sieraden. De kostbare kleding is afgewerkt met stroken goudkant en Maria draagt…

De molen bij Wijk bij Duurstede

Jacob Isaacksz. van Ruisdael, ca. 1668 - ca. 1670, schilderij, SK-C-211

De molen is van onderaf weergegeven en steekt majestueus af tegen de donkere lucht. De gebouwen op de achtergrond zijn het kasteel en de Sint Maartenskerk van Wijk bij Duurstede, een belangrijke stad in de Gouden Eeuw. Op de voorgrond stroomt de rivier de Lek. Dit schilderij laat het ultieme…

Isaak en Rebekka, bekend als ‘Het…

Rembrandt van Rijn, ca. 1665 - ca. 1669, schilderij, SK-C-216

Vermoedelijk heeft dit echtpaar zich door Rembrandt laten portretteren als het Bijbelse stel Isaäk en Rebecca. De bijnaam ‘Het joodse bruidje’ is pas later bedacht. Het schilderij is ongewoon vrij geschilderd, bijvoorbeeld in de mouw van de man, waar de verf heel dik is opgebracht en flink is…

Maria Magdalena

Jan van Scorel, ca. 1530, schilderij, SK-A-372

De vrouw is Maria Magdalena. Zij is herkenbaar aan de zalfpot, waarmee ze de voeten van Jezus zou hebben verzorgd. Van Scorel schilderde haar als verleidelijke, luxe geklede courtisane, een verwijzing naar haar vermeende verleden als prostituee. In haar kleding straalt de invloed van de Italiaanse…

Willem van Oranje

Adriaen Thomasz. Key, ca. 1579, schilderij, SK-A-3148

Onder de edelen in de Nederlanden die in opstand kwamen tegen het Spaanse gezag nam Willem van Oranje (1533-1584), een vooraanstaande plaats in. Opgegroeid aan het hof van Karel V, was hij een meester in het ragfijne diplomatieke spel; vandaar zijn bijnaam ‘de Zwijger’. Hij groeide uit tot de grote…

Tien pleurants van het praalgraf…

Renier van Thienen (toegeschreven aan), ca. 1475 - ca. 1476, graffiguur, BK-AM-33-F

In 1465 overleed Isabella van Bourbon, de vrouw van Karel de Stoute, hertog van Bourgondië en heerser over Vlaanderen, Holland, Zeeland, Brabant en Limburg. Hij liet voor haar een praalgraf maken in de Michielsabdij in Antwerpen. Om deze tombe stonden 24 beeldjes van rouwende familieleden en…

Blauwe ara

Meissener Porzellan Manufaktur, 1731, figuur, BK-17496

Begin 18de eeuw ontdekten Duitse wetenschappers de samenstelling van Chinees porselein. Keurvorst August de Sterke was zó enthousiast over dit harde, doorschijnend witte materiaal dat hij zijn Japanisches Palais in Dresden vulde met porseleinen objecten. Voor de grote zaal liet hij in de jaren ‘30…

Kist met negen flessen

anoniem, ca. 1680 - ca. 1700, kist, NG-444

Het kistje is waarschijnlijk gemaakt in Batavia (Jakarta). De flesjes komen uit Japan. Ze konden worden gevuld met kostbare specerijoliën voor de bereiding van voedsel, parfum en medicijnen. VOC-gezanten deden kistjes zoals deze cadeau aan belangrijke Aziatische relaties.

Roemer met een gedicht op…

anoniem, 1619, roemer, BK-1983-15

Anna Roemers Visscher graveerde een van haar eigen gedichten in een wijnglas, een geschenk voor Constantijn Huygens. De woorden bevatten een klacht en een aansporing: haar pen is opgedroogd, haar hersens verroest. Ze vraagt Huygens voor haar wat water van de Helicon – de woonplaats van de Muzen – te…