Volgende

1506-1555 De Nederlanden onder Karel V

De Nederlanden onder keizer Karel V

In 1506 volgde Karel V zijn vader Filips de Schone op als landsheer van de Nederlanden. Zijn voorgangers hadden geprobeerd de als los zand aan elkaar hangende Nederlandse gewesten te verenigen. Karel V voltooide dit karwei. Hierdoor legde hij de basis voor een centraal bestuurde, welvarende staat.

Vorige Volgende

1566-1648 Nederlandse Opstand en het ontstaan van de Republiek

1566 Wonderjaar

1572-1574 Oorlogsgeweld in de Nederlanden

1568-1584 Willem van Oranje

1585-1610 Maurits

1609-1621 Bestand en twisten

1648 Vrede van Munster

De Nederlandse Opstand of Tachtigjarige Oorlog is de gewapende strijd waarin de Noordelijke Nederlanden zich vrij vochten van het Spaanse koninkrijk. Behalve als een gevecht tegen buitenlandse overheersing moet de Opstand ook worden gezien als een grimmige burgeroorlog waarin grote groepen Nederlanders tegenover elkaar kwamen te staan. De Republiek der Verenigde Nederlanden kwam uit de strijd als een sterke soevereine staat en dé economische grootmacht van Europa.

Vorige Volgende

1595-1640 Nederland overzee

1595-1616 De weg naar Indië

1602 Handel met de Oost VOC

1623 Handel met de West WIC

In de 16de eeuw waren de Nederlanders de vrachtvaarders van Europa geworden. In de voetsporen van Spanje en Portugal trokken zij buiten Europa naar die gebieden in het Verre Oosten en Westen waar Spanje en Portugal tot dan toe als enige Europese landen lucratieve handel hadden gedreven.

Vorige Volgende

1600-1690 Gouden Eeuw van de Republiek

1600-1665 Amsterdamse bloei

1637 Tulpengekte

1670-1680 Tolerantie

1660-1680 Wetenschap in de republiek

1688 Stadhouder Willem III wordt koning van Engeland

Welke andere plek zou men in de wereld kunnen kiezen waar alle comfort van het leven en alle interessante dingen, die men maar wensen kan, zo gemakkelijk te vinden zijn als in deze? Welk ander land is er, waar men zulk een volmaakte vrijheid kan genieten…?

Dit schreef René Descartes, Frans filosoof, in 1631. Hij kwam vaak in de Republiek en zijn woorden spreken voor zich.

Vorige Volgende

1650-1715 Republiek in oorlog met haar buren

1652-1674 Engelse Zeeoorlogen

1672 Rampjaar

1701-1713 Spaanse Successieoorlog

De Republiek heeft het bij tijd en wijle zwaar te verduren gehad met haar buren. Die zeeoorlogen met Engeland kon de Republiek wel aan: zij brachten zeehelden voort. Maar de Republiek raakte ook betrokken bij grootschalige Europese landoorlogen, en meerdere malen met Frankrijk als tegenstander.

Vorige Volgende

1780-1810 Patriottentijd, Bataafse Republiek en Franse Tijd

1781-1795 Patriotten versus Prinsgezinden

1795-1806 Bataafsche Republiek

1806-1813 Franse Tijd

Eind 18de eeuw veroorzaakte economische achteruitgang grote spanningen binnen de Republiek. Burgerbewegingen zoals de patriotten zetten vraagtekens bij de bekwaamheid van stadhouder Willem V om te regeren. Onrust groeide en leidde in 1786 tot burgeroorlog, revolutie, staatsgrepen, buitenlandse inmenging en uiteindelijk inlijving bij Frankrijk in 1810. In deze stormachtige jaren werden de grondslagen gelegd voor Nederland als eenheidsstaat en monarchie.

Vorige Volgende

1800-1980 Nederland als koloniale macht

1820-1950 Indonesie en dekolonisatie

1700-1830 Suriname

Tijdens de periode van de Republiek (1588-1795) hadden de VOC en WIC overal in de wereld voet aan de grond gekregen. Toen deze handelscompagnieën failliet waren gegaan, vielen alle overzeese gebieden onder het gezag van de Nederlandse staat. Pas in de 20ste eeuw werden de belangrijkste koloniën Nederlands-Indië en Suriname politiek onafhankelijk van Nederland.

Vorige Volgende

1810-1848 Koninkrijk der Nederlanden

1813-1815 Koning Willem I en Waterloo

1830-1831 Belgische opstand

1848 Thorbecke en de grondwet

Nadat in 1813 Napoleon Bonaparte bij Leipzig was verslagen, was Nederland weer een vrij land. Nederland werd toen een koninkrijk, tot 1831 samen met België. Het koninkrijk werd geregeerd door een absoluut heersende koning. Een revolutionaire grondwetsherziening in 1848 maakte van Nederland een constitutionele monarchie, wat het land nog steeds is.

Vorige Volgende

1850-1918 Modernisering

1863 Afschaffing slavernij

1850-1900 Sociale problematiek

1860-1918 Nederland industrialiseert

In de tweede helft van de 19de eeuw moderniseerde Nederland. De opkomst van zware industrie, de aanleg van een spoorwegnet en andere technische vernieuwingen zetten het dagelijks leven op zijn kop. In de overzeese gebiedsdelen kwam in 1863 een einde aan de slavernij. En in Nederland zelf kwam het in 1922 na een lange kiesrechtstrijd tot de eerste verkiezingen, waarbij mannen én vrouwen mochten stemmen.

Vorige Volgende

1935-1945 Tweede Wereldoorlog

1940 Inval

NSB

Jodenvervolging

Verzet

Bevrijding

Op 10 mei 1940 vielen Duitse troepen Nederland binnen. Tijdens de bezetting werden meer dan 100.000 Nederlandse Joden door de nazi’s in vernietigingskampen vermoord. Sommige Nederlanders werkten met de Duitsers samen, maar er waren er ook die in verzet kwamen.. Voor Nederlands-Indië begon de oorlog met de Japanse inval op Java in maart 1942. De Japanse bezetters sloten een deel van de Nederlands-Indische bevolking op in mensonterende interneringskampen.

Vorige

1945-2012 Naoorlogse periode: welvaart en emancipatie

Wederopbouw - verzorgingsstaat

Emancipatie - jeugdcultuur

Nederland en Europa

Multiculturele samenleving

Na de bevrijding in 1945 was er weinig over van het Nederland van vóór de oorlog. Naast de grote persoonlijke verliezen en materiële schade was de economie totaal ontwricht. Oude zekerheden, zoals de kolonie Nederlands-Indië, vielen weg en opnieuw dreigde er een oorlog uit te breken, ditmaal tussen het communistische oosten en kapitalistische Westen. Toch zou Nederland in de naoorlogse periode ongekend snel herstellen.